Τα όρια φέρνουν ευτυχία στα παιδία!!

Επιστημονικές συμβουλές από την ψυχολόγο κ. Μπαντούνα Σταυρούλα

Όταν μιλάμε για όρια, εννοούμε τους κανόνες που θέτουν οι γονείς και διαμορφώνουν με αυτούς ένα
σταθερό πλαίσιο λειτουργίας της οικογένειας.Αποτελούν ένα κώδικα σταθερών συμπεριφορών ,η
γνώση των οποίων καθοδηγεί με ασφάλεια τα παιδιά στην ανακάλυψη του κόσμου των ενηλίκων.
‘Ολα αυτά που εμείς οι ενήλικοι θεωρούμε αυτονόητα γνωστά,για τα παιδιά δεν είναι!
Το αντίθετο. Ο κόσμος των ενηλίκων φαντάζει παράξενος και πολύπλοκος στα παιδικά μάτια και η
κατάκτησή του έργο δύσκολο.Μια τέτοια βασική κατάκτηση είναι να γνωρίσουν τα παιδιά τι
επιτρέπεται και τι απαγορεύεται.Τι είναι σωστό και τι λάθος. Αν φανταστούμε τον κόσμο των ενηλίκων
σαν ένα μεγάλο,σκοτεινό κι ανεξερεύνητο δάσος όπου τα παιδιά θα πρέπει να κινηθούν μέσα σ’αυτό
και με ασφάλεια να οδηγηθούν στην έξοδό του,τότε τα όρια, στη διαδρομή αυτή, αποτελούν
πυξίδα.Είναι σαν φωτεινό μονοπάτι μέσα στο σκοτάδι που ακολουθώντας το το παιδί θα ανακαλύψει
τον εαυτό του και τον κόσμο γύρω του, θα αυτονομηθεί και θα εξελιχθεί μέσα σ’ένα σταθερό
περιβάλλον συναισθηματικής ασφάλειας.
Τα όρια και οι κανόνες στη ζωή του παιδιού δε σημαίνουν άρνηση,απαγόρευση,περιορισμό της
ελευθερίας ή υπερπροστασία.Είναι η ύπαρξη και η αναφορά σε σταθερούς κανόνες και συμβουλές,η
υπάρξη των οποίων βοηθά τα παιδιά να νιώθουν ασφάλεια και εμπιστοσύνη στον εαυτό τους και
στους γονείς τους.Τα σωστά όρια αποτελούν μαθήματα διαπαιδαγώγησης.Είναι μια μορφή
εκπαίδευσης που τα βοηθά να αυτονομηθούν και παράλληλα να προσαρμοστούν στην κοινωνία.
́Ελλειψη ορίων –Συνέπειες.
Η απουσία ορίων οδηγεί σε συμπεριφορές όπου τα παιδιά «κάνουν πάντα το δικό τους»,
αδιαφορώντας για τις συνέπειες. Όταν δεν γνωρίζουν τι επιτρέπεται και τι απαγορεύεται, όταν το
πλαίσιο λειτουργίας τους δεν είναι σταθερό, τα παιδιά δυσκολεύονται ή αδυνατούν να χτίσουν υγιείς
κοινωνικές σχέσεις. Συχνά εκδηλώνουν υπερκινητικότητα ή και επιθετική συμπεριφορά. Επίσης
νοιώθουν θυμό, έλλειψη ικανοποίησης και ανασφάλεια στη διαχείρηση της καθημερινότητας που
μοιραία οδηγεί στη χαμηλή αυτοεκτίμηση.
Εξ ίσου αρνητικά αποτελέσματα συνέπεια της έλλειψης ορίων,έχει και η υπερβολή στη θέσπισή τους.
Βάζω όρια δεν συμαίνει ασκώ αυτηρό έλεγχο και ασφυκτικό περιορισμό. Ο περιορισμός καθηλώνει τα
παιδιά. Τα καθιστά διστακτικά και άβουλα. Αλλοιώνει τη θέληση για εξερεύνηση και παραβιάζει την
προσωπικότητα του παιδιού.
ΟΙ κανόνες δεν είναι εργαλείο κυριαρχίας του γονέα πάνω στο παιδί. Είναι η αγάπη του και η επιθυμία
του να του εξασφαλίσει εκείνες τις συνθήκες ώστε να μεγαλώσει με ασφάλεια και προοδευτικά να
κατακτήσει την αυτονομία του και να γίνει ευτυχισμένο.
Πως τίθενται τα όρια στα παιδιά;

– Είναι σημαντικό τα όρια να είναι σταθερά αλλά όχι άκαμπτα. Να υπάρχει ευελιξία ώστε το
παιδί να αντιλαμβάνεται ότι υπάρχει επιλογή που ακολουθείται από συγκεκριμένες συνέπειες.
– Αποφεύγουμε να δίνουμε διπλά μηνύματα γιατί προκαλείται σύγχυση και ανασφάλεια.
– Τα όρια και οι κανόνες δεν εκφράζονται ποτέ με απειλές ή βία. Εκφράζονται με σταθερό και
ήρεμο τόνο μέσα σε ένα κλίμα ασφάλειας, εμπιστοσύνης και αμοιβαίου σεβασμού.
– Το παιδί μαθαίνει από αυτό που κάνουμε εμείς και όχι από αυτό που του λέμε.Οι
επαναλαμβανόμενες παρατηρήσεις χάνουν το νόημά τους.Θα πρέπει η συμπεριφορά μας να
συνάδει με τα λόγια μας.
– Πάντα να λαμβάνεται υπόψη η ιδιαίτερη ιδιοσυγκρασία, το στάδιο ανάπτυξης και τα
χαρακτηριστικά της ηλικίας του κάθε παιδιού.
– Να υπάρχει σταθερός έλεγχος,ο οποίος βέβαια δεν περιορίζει τις ευκαιρίες για πειραματισμό
αλλά επιτρέπει την αυθόρμητη έκφραση και ενισχύει την ανεξαρτησία του παιδιού.
Σε κάθε περίπτωση η θέσπιση και η τήρηση των ορίων είναι μια διαδικασία που απαιτεί από τους
γονείς να είναι σε εγρήγορση και μερικές φορές γίνεται «επίπονη». ‘Oμως η έλλειψη ορίων στερεί από
τα παιδιά μια βασική δεξιότητα ζωής.Γι ́αυτό το λόγο αμέσως μετά την αγάπη άνευ όρων ,το
μεγαλύτερο δώρο του γονιού, είναι οι κανόνες στη ζωή του παιδιού, που του επιτρέπουν να δοκιμάζει,να αμφισβητεί και τελικά να αναπτύσσεται.

526Shares